در بسیاری از کشورهای پیشرو در صنعت خودرو ازجمله کشورهای اروپایی نصب ایربگ اختیاری است، اما شورایعالی استاندارد کمتر از شش سال پیش نصب ایربگ راننده را از ابتدای سال ۸۹ برای خودروهای ساخت داخل اجباری کرد. در حالیکه همگان انتظار نصب کیسه هوا روی محصولات داخلی خودروسازان را داشتند که به دلیل تمدید یک ساله برنامه چهارم توسعه، عملا اجرای این مصوبه نیز به سال ابتدای برنامه پنجم توسعه یعنی سال ۹۰ موکول شد. این در حالی بود که سال ۸۷ شورای سیاستگذاری خودرو براساس مصوبهای، خودروسازان را ملزم به نصب دو ایربگ روی همه محصولات رده سواری از ابتدای سال ۹۰ کرد. اما براساس روال همیشگی، این کار با تاخیری ۱۰ ماهه آغاز شد و خودروهای سورای تولید داخل از ابتدای دی پارسال به یک ایربگ مجهز شدند. البته در این بین یک استثنا نیز وجود داشت؛ به محصولات خانواده پراید (ایکس ۱۰۰) تا اول پاییز امسال فرصت داده شد تا با تغییر در طراحی داشبورد و فرمان، مقدمات نصب کیسه هوا را روی این نوع خودرو فراهم آورند.
نوستالژی ایرانخودرو یعنی وانت نیز در سالی که گذشت با این مشکل مواجه بود. پلیس راهور چند بار اعلام کرد که به دلیل ایمنی کم این خودرو، دیگر اجازه شمارهگذاری آن را نخواهد داد. کار به جایی رسید که ایرانخودرو تبریز که فقط برای تولید وانت راهاندازی شده است، آذر پارسال به دلیل همین سختگیری مدتی تعطیل شد. به هر حال هر یک از طرفین درگیر دلایلی برای پافشاری بر خواسته خود دارند؛ پلیس همواره اعلام میکند که بخشی از مرگ و میر ناشی از تصادفات با نصب کیسه هوا کاهش مییابد و مصرفکننده حق دارد از یک خودرو مطمئن استفاده کند؛ در سوی دیگر ماجرا نیز خودروسازان با این استدلال که در شرایط کنونی کشور اصلا به صلاح نیست برای واردات ایربگ ارز از کشور خارج شود، خواستار تجدیدنظر در تصمیم پلیس راهور در شمارهگذاری وانت و خانواده ایکس ۱۰۰ هستند.
هرچند هنوز هم برخی محصولات خودروسازان داخلی بدون ایربگ روانه بازار مصرف میشود و این اقدام باعث واکنشهایی از سوی پلیس راهور شده است، اما باید به نکاتی در اینباره اشاره کرد. دانش فنی تولید ایربگ فقط دراختیار چند شرکت خارجی است که نیاز سالانه همه خودروسازان جهان را تامین میکنند. یکی از مشکلاتی که روند نصب ایربگ روی خودروها را با موانعی روبهرو ساخته به همین وابستگی برمیگردد. با توجه به اینکه این شرکتها حاضر به انتقال دانش فنی تولید ایربگ به ایران نیستند، عملا با تغییر نرخ ارز، هزینه واردات ایربگ نیز دچار تغییرات عمدهای میشود.
دبیر انجمن قطعهسازان معتقد است در شرایط کنونی که کشور با محدودیتهایی مواجه است، چندان به صلاح نیست که بر خودروسازان فشار مضاعفی وارد شود. ساسان قربانی با اشاره به مشکلات مربوط به نصب ایربگ روی خودروهای تولید داخل در گفتوگو با خبرنگار گسترش صنعت افزود: در حال حاضر به دلیل عواملی ازجمله عدم هماهنگی سیستم بانکی با بخش تولید، بیبرنامگی نظام ارزی و مشکلات مربوط به تامین مواد اولیه نه فقط در نصب کیسه هوا، که در تولید سایر قطعات خودرو نیز با موانعی روبهرو هستیم. وی با بیان اینکه اینگونه «فشارها» فقط مشکلی بر مشکلات قبلی میافزاید، گفت: به نظرم در چنین شرایطی، این طرح نشاندهنده آن است که این افراد که در این حوزه تصمیمگیر هستند نه با تولید آشنا هستند نه با شرایط محیطی تولید و نه اینکه در فضای کسب و کار واحدهای تولیدی قرار دارند. وی با بیان اینکه این امر نشاندهنده عدم اطلاع آنهاست، افزود: در شرایط فعلی فقط باید کاری انجام دهیم که در راستای حمایت از تولید داخل باشد، نه اینکه با سنگاندازی برای تولیدکنندگان، شرایط تعطیلی واحدهای تولیدی را فراهم کنیم!
وی با انتقاد از عملکرد نامناسب بانکها در سال تولید ملی، گفت: از شنبه هفته آینده خودروسازان پس از تعطیلات دوهفتهای فعالیت خود را آغاز میکنند، انتظار فعالان و صنعتگران این بخش آن است که مسوولان هم متناسب با شرایط کشور تصمیمگیری کنند. حتما باید این تصمیم به تعویق بیفتد تا شرایط عادی شود. دبیر انجمن قطعهسازان با اشاره به اینکه باید خیلی سریع مسائل مربوط به ایربگ حل شود، گفت: البته در کنار این اقدام باید سیستم بانکی نیز رویکرد کنونی خود را تغییر دهد و با تولیدکنندگان داخلی همگام شود. قربانی با اشاره به اینکه محصولات خانواده پراید و وانت باردو از اول مهر امسال مشمول نصب ایربگ میشوند، در غیر اینصورت شمارهگذاری نخواهند شد، گفت: در شرایطی قرار نداریم که بتوانیم به سهولت گذشته مواد اولیه کیسه هوا را وارد کنیم.
وی در پاسخ به این پرسش که انجمن قطعهسازان برنامهای برای بومیسازی تولید ایربگ دارد یا خیر، گفت: با توجه به اینکه ایربگ از دو بخش اصلی سنسور و بخش «هایتک» تشکیل شده است، نمیتوان بهراحتی برای بومیسازی آن برنامهریزی کرد. ضمن آنکه بومیسازی این فناوری چندان صرفه اقتصادی ندارد، چراکه نیاز سالانه کشور چندان زیاد نیست که بخواهیم هزینه بالای این کار را بپردازیم. وی با اشاره به نیاز کشور به کیسه هوا گفت: با توجه به تولید حدود ۱/۵ میلیون خودرو در سال، بنابراین نیازمند سه میلیون ایربگ هستیم. قربانی با تاکید بر اینکه خودروسازی کشور در شرایط ویژهای قرار دارد، افزود: بر این اساس باید استراتژی «دوره ویژه» برای خودروسازی تدوین شود تا براساس آن در شرایط خاص کنونی، صنعت خودرو کشور به دلیل نقش بالای آن در اشتغالزایی همچنان توانمند باقی بماند.
موضوعات مرتبط:
خودرو